Maaltijden en recepten • 7 min

Soorten kaas: van blauwschimmel tot belegen en burrata

Van de Uitgekookt redactie

Geplaatst 16 november 2026

Je wilt kaas raspen over je Italiaanse pasta. Maar kies je parmigiano reggiano, grana padano of pecorino romano? Of kan er ook gewoon jong belegen Goudse kaas over? De wereld van kaas is groot. Nederlanders staan al eeuwen bekend om het eten en maken van kaas, maar weten we er ook alles van? Vaak niet. Burrata, blauwschimmel, cheddar, zachte kaas, harde kaas… Tijd om orde te scheppen in al die soorten, smaken en benamingen.

Wat is kaas?

Kaas is een zuivelproduct dat wordt gemaakt van melk, bijvoorbeeld van koeien, geiten, schapen of buffels. Om kaas te maken, laat de kaasmaker de melk stremmen. Hierdoor scheiden de vaste bestanddelen zich van het vocht. Het vaste gedeelte, de wrongel, vormt uiteindelijk de basis voor de kaas.

Wat er daarna gebeurt, verschilt per kaassoort. Sommige kazen kun je al snel eten, terwijl andere maanden of zelfs jaren rijpen. Ook de gebruikte melk, bereidingswijze én de manier waarop schimmels tijdens het rijpen worden ingezet, hebben invloed op de smaak en structuur.

Ook bij Uitgekookt zijn we gek op de veelzijdigheid van kaas. Je komt verschillende soorten dan ook regelmatig tegen in onze maaltijden, salades en zelfs desserts.

Welke soorten kaas zijn er?

Er bestaan ontzettend veel verschillende soorten kaas en die kun je op verschillende manieren indelen. Bijvoorbeeld op basis van structuur, rijping, bereidingswijze of de melk waarvan de kaas is gemaakt. Daardoor kan één kaas binnen meerdere categorieën vallen. Brie is bijvoorbeeld zowel een zachte kaas als een witschimmelkaas en roquefort is zowel een blauwschimmelkaas als een schapenkaas.

We zetten de bekendste indelingen en benamingen voor je op een rij.

Kaas op basis van structuur

Een manier om kazen van elkaar te onderscheiden, is door te kijken naar het vochtgehalte en de structuur. Zo kom je onder andere de benamingen verse, zachte, halfharde en harde kaas tegen.

Verse kaas

Verse kaas rijpt niet of nauwelijks en wordt kort na de productie gegeten. Deze kazen hebben meestal een zachte, vochtige structuur en een milde, frisse smaak. Voorbeelden van verse kaas zijn ricotta, hüttenkäse en roomkaas. Ook mascarpone valt onder de verse kazen. Je komt deze kazen onder andere tegen in pasta's, salades, desserts en verschillende sauzen.

Zachte kaas

Zachte kazen bevatten relatief veel vocht en hebben, zoals de naam al verklapt, een zachte structuur. Brie en camembert zijn bekende voorbeelden. Dit zijn tegelijkertijd witschimmelkazen, waarover later meer.

Ook sommige gewassenkorstkazen, zoals taleggio en munster, behoren tot de zachte kazen. Bij deze kazen wordt de korst tijdens het rijpen regelmatig behandeld, vaak met pekel.

Halfharde kaas

Halfharde kazen bevatten minder vocht dan zachte kazen en hebben daardoor een stevigere structuur. Tijdens het rijpen kan de kaas steviger worden en verandert ook de smaak.

Een bekend voorbeeld is Goudse kaas. Wist je dat deze kaas helemaal niet per se uit Gouda hoeft te komen? Boeren uit de omgeving brachten hun kazen naar de markt in Gouda om ze daar te verhandelen. Aan die handel dankt Goudse kaas nog steeds zijn naam.

Ook cheddar is een bekende kaas binnen deze categorie. Hoewel je bij cheddar misschien al snel aan Amerikaanse cheeseburgers en mac & cheese denkt, komt de kaas oorspronkelijk uit Engeland. Hij is vernoemd naar het dorp Cheddar in Somerset.

Harde kaas

Harde kazen bevatten relatief weinig vocht en rijpen vaak langere tijd. Daardoor krijgen ze een stevige tot harde structuur en meestal een krachtige smaak.

Bekende voorbeelden zijn parmigiano reggiano, grana padano en pecorino romano. Alle drie worden ze veel gebruikt in de Italiaanse keuken, maar er zijn duidelijke verschillen. Parmigiano Reggiano heeft een volle, hartige en licht nootachtige smaak. Grana Padano lijkt daarop, maar is doorgaans wat milder van smaak.

Pecorino Romano wordt gemaakt van schapenmelk en is juist zouter en pittiger. Je vindt hem traditioneel terug in Romeinse klassiekers als cacio e pepe, carbonara, gricia en amatriciana. Deze pasta's bestaan vaak uit maar een paar ingrediënten, waardoor de uitgesproken smaak van de kaas een belangrijke rol speelt. Je kunt ‘m dus niet gemakkelijk even weglaten.

Kaas met schimmel

Een andere manier om kaas te onderscheiden, is door te kijken naar de schimmels die bij het maken en rijpen worden gebruikt. Twee bekende categorieën zijn witschimmelkaas en blauwschimmelkaas.

Witschimmelkaas

Bij witschimmelkazen ontwikkelt zich tijdens het rijpen een witte schimmelkorst aan de buitenkant. Die korst hoort bij de kaas en kun je gewoon eten. Tijdens het rijpen verandert ook de binnenkant: de kaas wordt zachter en krijgt meer smaak. Brie en camembert zijn bekende voorbeelden. Zoals je hierboven al zag, behoren deze tegelijkertijd tot de zachte kazen.

Blauwschimmelkaas

Aan blauwschimmelkaas worden tijdens het maken speciale eetbare schimmels toegevoegd. Tijdens het rijpen ontwikkelen deze zich verder en ontstaan de kenmerkende blauwgroene aders. Bekende blauwschimmelkazen zijn roquefort, gorgonzola en stilton. Ze hebben een uitgesproken, hartige smaak. Lekker op een kaasplankje! Maar ook in salades, sauzen en warme gerechten doen ze het goed. Blauwschimmel met peer is bijvoorbeeld zo’n mooie smaakcombinatie.

Jong, belegen en oud: wat is het verschil?

Naast structuur en gebruik van schimmels, kun je kaas onderscheiden op basis van de rijping. Jong, belegen en oud zijn dus geen afzonderlijke kaassoorten, maar benamingen die iets zeggen over hoe lang een kaas heeft gerijpt. Jonge kaas heeft relatief kort gerijpt en is daardoor meestal zacht en mild van smaak. Naarmate een kaas langer rijpt, verliest hij vocht en verandert de structuur. De kaas wordt steviger en de smaak wordt intenser.

Koeienkaas, geitenkaas en schapenkaas

En dan kunnen we de verschillende soorten kaas óók nog indelen op basis van de melk waarvan hij is gemaakt. Veel kaas die we in Nederland eten wordt gemaakt van koemelk, maar er bestaan natuurlijk ook kazen van geiten-, schapen- en buffelmelk.

Kaas van koemelk

Koemelk vormt de basis voor veel bekende kazen. Denk aan Goudse kaas, maar ook aan brie, camembert en parmigiano reggiano.De smaak en structuur van deze kazen lopen enorm uiteen.

Geitenkaas

Geitenkaas wordt gemaakt van geitenmelk en is er in allerlei vormen. Je hebt zachte, verse geitenkaas, maar ook harde en langer gerijpte varianten. Je komt geitenkaas bijvoorbeeld tegen in salades en verschillende warme gerechten.

Schapenkaas

Voor schapenkaas wordt schapenmelk gebruikt. Bekende voorbeelden zijn roquefort en pecorino romano. Ook hier zie je mooi hoe de verschillende indelingen door elkaar lopen: roquefort is een blauwschimmelkaas, terwijl pecorino romano een harde kaas is.

Wat is het verschil tussen mozzarella en burrata?

Een veelgestelde vraag, want deze kazen hebben veel van elkaar weg. Hoe dat komt? Mozzarella is een zogenoemde pasta-filata-kaas. Bij deze bereidingswijze wordt de wrongel verhit en vervolgens gekneed en uitgerekt. Zo ontstaat de kenmerkende elastische structuur. Burrata heeft een buitenkant van mozzarella, maar is vanbinnen gevuld met stracciatella: stukjes kaas gemengd met room. Daardoor is burrata vanbinnen veel zachter en romiger dan mozzarella.

Mozzarella kom je (meestal in stukjes) tegen op pizza's, in salades en pastagerechten. Een bol burrata wordt vaak in zijn geheel geserveerd, bijvoorbeeld bij tomaat of pasta. Ook op pizza kom je burrata tegen, waarbij de kaas vaak pas na het bakken wordt toegevoegd.

En hoe zit het met feta?

Feta is een beschermde naam binnen de Europese Unie. Echte feta wordt in bepaalde delen van Griekenland gemaakt van schapenmelk of van een combinatie van schapen- en geitenmelk. Een witte kaas in blokjes is dus niet automatisch feta.

Feta rijpt in pekel en heeft daardoor een heel andere structuur en smaak dan bijvoorbeeld Goudse kaas. De kaas is wit, brokkelig en uitgesproken van smaak. Je kent feta waarschijnlijk uit Griekse salades, maar je komt de kaas ook in allerlei warme gerechten tegen.

Ontdek de gerechten met kaas van Uitgekookt

Van kalkoensteak in parmezaansaus tot een ovenschotel met aardappel, knolselderij en brie: ook onze topchefs verwerken verschillende soorten kaas in de maaltijden van Uitgekookt. Jij kiest waar je trek in hebt, wij koken. Thuis hoef je jouw maaltijd alleen nog maar even op te warmen. Kies je voor de magnetron, dan staat er binnen 4 minuten een warme, gezonde maaltijd voor je klaar! Zo hou jij meer tijd over voor andere dingen!

Met onze kant-en-klaarmaaltijden geniet je dus zonder uitgebreid te koken van een lekkere maaltijd. Maak nu voordelig kennis met Uitgekookt en ontdek zelf hoeveel keuze er is.

Van de Uitgekookt redactie

“Wij koken graag, maar smullen ook van schrijven over eten! We geven je dan ook graag tips & tricks op het gebied van lekker en gezond eten en informeren over onze maaltijdservice.”